สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าบริพัตรสุขุมพันธุ์ กรมพระนครสวรรค์วรพินิต
สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าบริพัตรสุขุมพันธุ์ กรมพระนครสวรรค์วรพินิต
ภาพที่ผ่านการบูรณะและสร้างสรรค์ด้วยเทคโนโลยี AI ภาพนี้ เป็นพระฉายาลักษณ์ สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าบริพัตรสุขุมพันธุ์ กรมพระนครสวรรค์วรพินิต ทรงฉลองพระองค์เต็มยศเครื่องแบบทหารรักษาวัง วปร พร้อมกับสายสะพายเสนางคบดีแห่ง เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีศักดิ์รามาธิบดี (The Honourable Order of Rama) เป็นเครื่องราชอิสริยาภรณ์ที่สร้างขึ้นโดยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว เมื่อวันที่ 22 กรกฎาคม พ.ศ. 2461 สำหรับบำเหน็จความดีความชอบแก่ผู้ทำความชอบพิเศษเป็นประโยชน์ยิ่งแก่ราชการทหาร ไม่ว่ายามสงบหรือยามสงคราม ตามที่ทรงพระราชดำริเห็นสมควร
ปัจจุบัน เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีศักดิ์รามาธิบดี แบ่งออกเป็น 6 ชั้น พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงเป็นประธานแห่งเครื่องราชอิสริยาภรณ์ โดยชั้นเสนางคะบดีจัดเป็นชั้นสูงสุด พระราชพิธีพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีศักดิ์รามาธิบดีนั้น ผู้ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ทั้งเก่าและใหม่จะเข้าร่วมในพระราชพิธีเฉพาะพระพักตร์พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว โดยมีพระราชพิธีถือน้ำพระพิพัฒน์สัตยาด้วย การประดับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ตระกูลนี้ ควรสวมสายสะพายรามาธิบดีเฉพาะงานที่เกี่ยวกับราชการทหาร ซึ่งมีหมายกำหนดการระบุไว้โดยเฉพาะว่าให้สวมสายสะพายรามาธิบดี
___________
สมเด็จเจ้าฟ้าบริพัตรสุขุมพันธุ์ฯ ประสูติเมื่อวันที่ ๒๙ มิถุนายน พ.ศ. ๒๔๒๔ ในพระบรมมหาราชวัง เป็นพระราชโอรสใน พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๕ กับ สมเด็จพระปิตุจฉาเจ้า สุขุมาลมารศรี พระอัครราชเทวี พระองค์ทรงเป็นเจ้านายชั้นสูงที่ได้รับการวางพระองค์ให้มีบทบาทสำคัญในราชการแผ่นดินตั้งแต่ยังทรงพระเยาว์ ทรงศึกษาชั้นต้นที่โรงเรียนพระตำหนักสวนกุหลาบ ก่อนเสด็จไปทรงศึกษาวิชาการทหาร ณ ประเทศเยอรมนี ซึ่งเป็นหนึ่งในประเทศต้นแบบด้านการทหารสมัยใหม่ของยุโรปในเวลานั้น
เมื่อเสด็จนิวัติสยาม พระองค์ได้ทรงรับราชการในตำแหน่งสำคัญทั้งฝ่ายทหารบกและทหารเรือ ทรงดำรงตำแหน่ง เสนาธิการทหารบก ผู้บัญชาการทหารเรือ เสนาบดีกระทรวงทหารเรือ เสนาบดีกระทรวงกลาโหม และเสนาบดีกระทรวงมหาดไทย อีกทั้งยังทรงเป็นองคมนตรีในหลายรัชกาล บทบาทของพระองค์จึงมิได้จำกัดอยู่เพียงด้านการทหาร หากยังครอบคลุมถึงการบริหารราชการแผ่นดิน การปกครอง และความมั่นคงของประเทศในช่วงหัวเลี้ยวหัวต่อของสยามสมัยใหม่
พระองค์ประทับ ณ วังบางขุนพรหม ซึ่งเป็นวังสำคัญริมแม่น้ำเจ้าพระยา และด้วยพระยศ ตำแหน่งหน้าที่ ตลอดจนพระบารมีทางราชการ พระองค์จึงเป็นที่รู้จักในนาม “จอมพลบางขุนพรหม” หรือ “เจ้าฟ้าวังบางขุนพรหม” พระองค์ทรงเป็นต้นราชสกุล บริพัตร และเป็นหนึ่งในเจ้านายที่มีบทบาทโดดเด่นที่สุดในช่วงปลายรัชกาลที่ ๕ ต่อเนื่องถึงรัชกาลที่ ๖ และรัชกาลที่ ๗
ภายหลังการเปลี่ยนแปลงการปกครองเมื่อวันที่ ๒๔ มิถุนายน พ.ศ. ๒๔๗๕ สมเด็จเจ้าฟ้าบริพัตรสุขุมพันธุ์ฯ ทรงเป็นเจ้านายพระองค์สำคัญที่คณะราษฎรต้องควบคุมพระองค์ เนื่องจากทรงมีบทบาทสูงในด้านความมั่นคงและการบริหารราชการ พระองค์เสด็จออกจากประเทศไทยในเวลาต่อมา และไปประทับ ณ เมืองบันดุง เกาะชวา ประเทศอินโดนีเซีย จนกระทั่งสิ้นพระชนม์เมื่อวันที่ ๑๘ มกราคม พ.ศ. ๒๔๘๗ พระชันษา ๖๓ ปี
นอกจากพระปรีชาสามารถด้านการทหารและการบริหารราชการแล้ว พระองค์ยังทรงมีพระอัจฉริยภาพด้าน ดนตรีไทย ดนตรีสากล และการประพันธ์เพลง วังบางขุนพรหมในสมัยของพระองค์กลายเป็นศูนย์กลางสำคัญของดนตรีไทย การประชันวงปี่พาทย์ และการสร้างสรรค์เพลงไทยเดิมหลายบทเพลง พระองค์ยังทรงสนพระทัยด้านพฤกษศาสตร์ โดยเฉพาะกล้วยไม้ และทรงพระนิพนธ์ ตำราเล่นกล้วยไม้ เล่มแรกของประเทศไทย เมื่อ พ.ศ. ๒๔๖๐ จนได้รับการยกย่องว่าเป็น “พระบิดาแห่งวงการกล้วยไม้ไทย”
พระประวัติของสมเด็จเจ้าฟ้าบริพัตรสุขุมพันธุ์ฯ จึงสะท้อนภาพของเจ้านายสยามผู้ทรงอยู่ระหว่างโลกเก่าและโลกใหม่ ทั้งในฐานะนายทหารสมัยใหม่ นักบริหารราชการแผ่นดิน ผู้มีบทบาททางการเมือง ศิลปินดนตรี และปัญญาชนผู้สนใจวิทยาการสมัยใหม่ของสยามในช่วงเปลี่ยนผ่านสู่คริสต์ศตวรรษที่ ๒๐.
___________
Prince Paribatra Sukhumbandhu, Prince of Nakhon Sawan Woraphinit สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าบริพัตรสุขุมพันธุ์ กรมพระนครสวรรค์วรพินิต
This AI-restored and creatively enhanced royal photograph depicts His Royal Highness Prince Paribatra Sukhumbandhu, Prince of Nakhon Sawan Woraphinit (สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าบริพัตรสุขุมพันธุ์ กรมพระนครสวรรค์วรพินิต), wearing the full-dress uniform of the V.P.R. Palace Guard, together with the sash of the Senangapaticlass of the Honourable Order of Rama (เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีศักดิ์รามาธิบดี).
The Honourable Order of Rama was established by King Vajiravudh, Rama VI (พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว) on 22 July 1918 for the reward of distinguished service of exceptional benefit to the military, whether in peacetime or wartime, according to royal discretion.
Today, the Honourable Order of Rama is divided into six classes, with His Majesty the King serving as Sovereign of the Order. The class of Senangapati is the highest class. In the royal investiture ceremony of the Honourable Order of Rama, both previous and newly appointed recipients attend the ceremony before His Majesty the King, which also includes the royal rite of taking the oath of allegiance. The insignia of this order should be worn specifically at military-related royal or state functions, particularly when the official programme expressly states that the sash of the Order of Rama is to be worn.
Prince Paribatra Sukhumbandhu was born on 29 June 1881 in the Grand Palace. He was a son of King Chulalongkorn, Rama V (พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว) and Queen Sukhumala Marasri (สมเด็จพระปิตุจฉาเจ้า สุขุมาลมารศรี พระอัครราชเทวี). As a high-ranking prince, he was prepared from an early age for an important role in the administration of the kingdom. He received his early education at Suankularb Palace School before travelling to Germany to study military science, at a time when Germany was one of the leading models of modern military organisation in Europe.
Upon his return to Siam, the Prince served in several major positions in both the army and the navy. He held the offices of Chief of Staff of the Army, Commander of the Navy, Minister of the Navy, Minister of Defence, and Minister of the Interior. He also served as a Privy Councillor across several reigns. His role was therefore not confined to military affairs alone, but extended to national administration, governance, and internal security during one of the most significant transitional periods in modern Siamese history.
The Prince resided at Bang Khun Phrom Palace, an important riverside palace on the Chao Phraya River. Because of his rank, official authority, and political influence, he became widely known as “the Field Marshal of Bang Khun Phrom”or “the Prince of Bang Khun Phrom Palace.” He was the founder of the Paribatra family line and one of the most prominent princes from the late reign of King Rama V through the reigns of King Rama VI and King Rama VII.
After the Siamese Revolution of 24 June 1932, Prince Paribatra Sukhumbandhu was one of the most important royal figures placed under control by the People’s Party, owing to his high-ranking role in national security and government administration. He later left Thailand and settled in Bandung, Java, Indonesia, where he passed away on 18 January 1944 at the age of 63.
Beyond his abilities in military and administrative affairs, the Prince was also highly gifted in Thai classical music, Western music, and musical composition. During his time, Bang Khun Phrom Palace became a major centre of Thai music, including piphat ensemble competitions and the creation of several important traditional compositions. He was also deeply interested in botany, especially orchids, and wrote Tamra Len Kluai Mai (ตำราเล่นกล้วยไม้), regarded as Thailand’s first book on orchid cultivation, published in 1917. For this reason, he has been honoured as “the Father of Thai Orchid Culture.”
The life of Prince Paribatra Sukhumbandhu therefore reflects the image of a Siamese prince who stood between the old world and the new. He was at once a modern military officer, a senior administrator of the kingdom, a political figure, a musician, and an intellectual deeply engaged with the modern knowledge of Siam during its transition into the twentieth century.
อ่านเพิ่มเติมพร้อมทั้งบทความภาษาอังกฤษได้ที่ :
___________
เรียนเชิญกด Subscribe ได้ที่ลิงก์นี้ครับ เพื่อร่วมติดตามงานสร้างสรรค์ต้นฉบับ งานวิจัยประวัติศาสตร์แฟชั่น และผลงานอนุรักษ์มรดกวัฒนธรรมด้วยเทคโนโลยี AI ของ AI Fashion Lab, London ซึ่งมุ่งตีความอดีตผ่านมิติใหม่ของการบูรณะภาพ การสร้างสรรค์ภาพ และการเล่าเรื่องด้วยศิลปะเชิงดิจิทัล https://www.facebook.com/aifashionlab/subscribe/
#aifashionlab #AI #aiartist #aiart #aifashion #aifashiondesign #aifashionstyling #aifashiondesigner #fashion #fashionhistory #historyoffashion #fashionstyling #fashionphotography #digitalfashion #digitalfashiondesign #digitalcostumedesign #digitaldesign #digitalaiart #ThaiFashionHistory #ThaiFashionAI #thailand #UNESCO
