๑ มกราคม วันคล้ายวันพระบรมราชสมภพ พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว

๑ มกราคม วันคล้ายวันพระบรมราชสมภพ พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว

พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว (๑ มกราคม พ.ศ. ๒๔๒๔ – ๒๖ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๔๖๘) เป็นพระมหากษัตริย์สยาม รัชกาลที่ ๖ แห่งราชวงศ์จักรี พระองค์ครองราชย์ตั้งแต่ พ.ศ. ๒๔๕๓ จนถึงสวรรคตใน พ.ศ. ๒๔๖๘ ทรงเป็นที่รู้จักจากพระราชกรณียกิจในการสร้างและส่งเสริมชาตินิยม รัชสมัยของพระองค์มีลักษณะเด่นคือการที่สยามมุ่งสู่ระบอบประชาธิปไตยมากขึ้น และมีส่วนร่วมในสงครามโลกครั้งที่หนึ่ง พระองค์มีความสนพระทัยอย่างลึกซึ้งในประวัติศาสตร์ โบราณคดี และวรรณกรรมของสยาม รวมทั้งเศรษฐศาสตร์ การเมือง และกิจการระหว่างประเทศ และทรงสถาปนาจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยขึ้นเป็นมหาวิทยาลัยแห่งแรกของประเทศ

พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวเสด็จพระราชสมภพ ณ พระบรมมหาราชวัง ในรัชสมัยของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว เป็นพระราชโอรสพระองค์ที่ ๓๒ ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว และเป็นพระองค์ที่ ๓ ในสมเด็จพระศรีพัชรินทราบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง พระองค์มีพระอัจฉริยภาพและทรงบำเพ็ญพระราชกรณียกิจในหลายสาขา ทั้งด้านการเมืองการปกครอง การทหาร การศึกษา การสาธารณสุข การต่างประเทศ และที่สำคัญที่สุดคือด้านวรรณกรรมและอักษรศาสตร์ ได้ทรงพระราชนิพนธ์บทร้อยแก้วและร้อยกรองไว้นับพันเรื่อง กระทั่งทรงได้รับการถวายพระราชสมัญญาเมื่อเสด็จสวรรคตแล้วว่า “สมเด็จพระมหาธีรราชเจ้า” พระองค์เป็นพระมหากษัตริย์พระองค์แรกในราชวงศ์จักรีที่ไม่มีวัดประจำรัชกาล แต่ได้ทรงมีการสถาปนาโรงเรียนมหาดเล็กหลวง (ปัจจุบันคือวชิราวุธวิทยาลัย) ขึ้นแทน ด้วยทรงพระราชดำริว่าพระอารามนั้นมีมากแล้ว และการสร้างอารามในสมัยก่อนนั้นก็เพื่อบำรุงการศึกษาของเยาวชนของชาติ จึงทรงพระราชดำริให้สร้างโรงเรียนขึ้นแทน

พระบรมราชานุสาวรีย์พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวองค์แรกจัดสร้างแล้วเสร็จเมื่อ พ.ศ. ๒๔๘๕ ประดิษฐาน ณ สวนลุมพินี กรุงเทพมหานคร ซึ่งเป็นบริเวณที่ดินส่วนพระองค์ที่พระราชทานไว้เป็นสมบัติของประชาชน เพื่อจัดงานสยามรัฐพิพิธภัณฑ์ สำหรับแสดงสินค้าของสยามแก่ชาวโลกเป็นครั้งแรก เพื่อบำรุงเศรษฐกิจและพาณิชยกรรมของประเทศ (แต่มิทันได้จัดก็เสด็จสวรรคตเสียก่อน) และทรงตั้งพระราชหฤทัยว่าเมื่อเสร็จงานแล้ว จะพระราชทานเป็นสวนสาธารณะพักผ่อนหย่อนใจแห่งแรกในกรุงเทพมหานคร ทั้งนี้ ในวันคล้ายวันสวรรคตของทุกปี วันที่ ๒๕ พฤศจิกายน พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทุกรัชกาลจะเสด็จพระราชดำเนิน หรือโปรดเกล้าฯ ให้พระบรมวงศานุวงศ์เสด็จแทนพระองค์ ไปทรงวางพวงมาลาถวายบังคมพระบรมราชานุสรณ์ ณ สวนลุมพินี และจะมีหน่วยราชการ หน่วยงานเอกชน นิสิตนักศึกษา พ่อค้าประชาชนจำนวนมาก ไปวางพวงมาลาถวายราชสักการะ รวมถึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้บำเพ็ญพระราชกุศลอุทิศถวาย ณ วชิราวุธวิทยาลัย

ในโอกาสวันคล้ายวันพระบรมราชสมภพครบ ๑๐๐ ปี ในปี พ.ศ. ๒๕๒๔ องค์การเพื่อการศึกษา วิทยาศาสตร์ และวัฒนธรรมแห่งสหประชาชาติ (ยูเนสโก) ได้ยกย่องพระเกียรติคุณของพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวว่าทรงเป็นบุคคลสำคัญของโลก ผู้มีผลงานดีเด่นด้านวัฒนธรรม ในฐานะที่ทรงเป็นนักปราชญ์ นักประพันธ์ กวี และนักแต่งบทละครไว้เป็นจำนวนมาก

เมื่อวันที่ ๔ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๖๘ พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าเฉลิมศึกยุคล เสด็จแทนพระองค์ไปในการพระราชพิธีจารึกพระสุพรรณบัฏเฉลิมพระปรมาภิไธยของพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว เป็น พระบาทสมเด็จพระปรเมนทรรามาธิบดีศรีสินทรมหาวชิราวุธ พระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว พระมหาธีรราชเจ้า พร้อมกับการพระราชพิธีจารึกพระสุพรรณบัฏเฉลิมพระนามาภิไธยและสถาปนาพระอิสริยศักดิ์พระอัฐิของสมเด็จพระเจ้าภคินีเธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดี เป็น สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดี กรมพระนครปฐมบรมขัตติยานี มหาธีรราชธิดา ณ พระอุโบสถ วัดพระศรีรัตนศาสดาราม ในพระบรมมหาราชวัง และพระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัวได้ถวายพระราชสมัญญาในการพระราชพิธีทรงบำเพ็ญพระราชกุศลอภิลักขิตสมัยวันคล้ายวันสวรรคตครบ ๑๐๐ ปี เมื่อวันที่ ๒๕ พฤศจิกายน ปีเดียวกัน

____________

1 January – The Anniversary of the Birth of King Vajiravudh

King Vajiravudh (1 January 1881 – 26 November 1925) was the King of Siam and the sixth monarch of the Chakri dynasty. He reigned from 1910 until his death in 1925 and is widely recognised for his role in fostering Thai nationalism. His reign was marked by Siam’s gradual movement towards a more democratic political culture and by the country’s participation in World War I. The King possessed a profound intellectual curiosity, with deep interests in history, archaeology, and Siamese literature, as well as economics, politics, and international affairs. He also founded Chulalongkorn University, the nation’s first university.

King Vajiravudh was born in the Grand Palace during the reign of King Chulalongkorn. He was the thirty-second son of King Chulalongkorn and the third son of Queen Saovabha Phongsri, the Queen Mother. Endowed with exceptional intellect, he devoted himself to a wide range of royal duties, encompassing governance, military affairs, education, public health, and foreign relations. Most notably, he made an enduring contribution to Thai literature and letters, authoring thousands of works in both prose and poetry. Following his death, he was posthumously bestowed the royal epithet Phra Mahathirarat, reflecting his status as a great scholar-king. He was the first Chakri monarch not to establish a royal temple for his reign; instead, he founded the Royal Pages School—today known as Vajiravudh College—believing that temples were already abundant and that, in earlier times, their construction had served primarily to advance education. In this spirit, he chose to establish a school to nurture the nation’s youth.

The first statue of King Vajiravudh was completed in 1942 and installed in Lumphini Park, Bangkok. The park occupies land that the King had granted to the public, originally intended as the site of the Siam State Museum exhibition to showcase Siamese products to the world and to promote national commerce and industry—an event that did not take place before his death. It was his wish that the site would ultimately become Bangkok’s first public park. Each year on the anniversary of his death, 25 November, the reigning monarch, or a royal representative, attends a wreath-laying ceremony at the statue in Lumphini Park. Government bodies, private organisations, students, and members of the public likewise pay their respects, and royal merit-making ceremonies are held at Vajiravudh College in his honour.

On the occasion of the centenary of his birth in 1981, the United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization (UNESCO) recognised King Vajiravudh as a World Significant Person for his outstanding contributions to culture, acknowledging his achievements as a scholar, author, poet, and playwright.

On 4 November 2025, His Majesty King Vajiralongkorn graciously appointed His Royal Highness Prince Chaloemsuk Yukol to represent him at the Royal Ceremony for the inscription of the Golden Plaque proclaiming the full royal style of King Vajiravudh as Phra Bat Somdet Phra Paramenthraramathibodi Sri Sinthra Maha Vajiravudh Phra Mongkutklao Chao Yu Hua Phra Mahathirarat. The ceremony also included the inscription of the Golden Plaque and the posthumous elevation of Her Royal Highness Princess Bejaratana Rajasuda Sirisobhabannavadi to Somdet Phra Chao Boromwongse Thoe Chao Fa Bejaratana Rajasuda Sirisobhabannavadi, Krom Phra Nakhon Pathom Borommakhattiyani Maha Thiraratthida, held at the Ubosot of Wat Phra Si Rattana Satsadaram (the Temple of the Emerald Buddha) within the Grand Palace. Later that year, on 25 November, His Majesty the King conferred an additional royal epithet during the royal merit-making ceremony marking the centenary of King Vajiravudh’s passing.

____________

เรียนเชิญกด Subscribe ได้ที่ลิงก์นี้ครับ เพื่อร่วมติดตามงานสร้างสรรค์ต้นฉบับ งานวิจัยประวัติศาสตร์แฟชั่น และผลงานอนุรักษ์มรดกวัฒนธรรมด้วยเทคโนโลยี AI ของ AI Fashion Lab, London ซึ่งมุ่งตีความอดีตผ่านมิติใหม่ของการบูรณะภาพ การสร้างสรรค์ภาพ และการเล่าเรื่องด้วยศิลปะเชิงดิจิทัล 🔗 https://www.facebook.com/aifashionlab/subscribe/

#aifashionlab #AI #aiartist #aiart #aifashion #aifashiondesign #aifashionstyling #aifashiondesigner #fashion #fashionhistory #historyoffashion #fashionstyling #fashionphotography #digitalfashion #digitalfashiondesign #digitalcostumedesign #digitaldesign #digitalaiart #ThaiFashionHistory #ThaiFashionAI #thailand #UNESCO