พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอดิสัยสุริยาภา และเจ้าจอมมารดาอ่อน ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ ๕)

ภาพที่ได้รับการบูรณะและเพิ่มสีสันด้วยเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) นี้ เป็น พระรูปของพระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอดิสัยสุริยาภา และเจ้าจอมมารดาอ่อน ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ ๕) ซึ่งได้รับการฟื้นฟูจากภาพถ่ายขาวดำในสมัยรัชกาลที่ ๕

เจ้าจอมมารดาอ่อน (๑๙ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๔๑๑ – ๒๙ มกราคม พ.ศ. ๒๕๑๒) เป็นพระสนมเอกในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว และเป็นพระมารดาใน

1. พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอรประพันธ์รำไพ

2. พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอดิสัยสุริยาภา

นอกจากนี้ยังมีพระเจ้าลูกเธอที่ตกพระโลหิตก่อนจะได้รับการสถาปนาอีกสองพระองค์

_____

ประวัติ

เจ้าจอมมารดาอ่อน ประสูติในสมัย พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ ๔) เมื่อวันพุธ แรม ๑๑ ค่ำ เดือนยี่ ปีเถาะ ตรงกับวันที่ ๑๙ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๔๑๑ เป็นธิดาคนที่ ๔ ในจำนวน ๑๔ คน ของ เจ้าพระยาสุรพันธ์พิสุทธิ์ (เทศ บุนนาค) กับ ท่านผู้หญิงอู่ (สกุลเดิม วงศาโรจน์)

ตระกูลบุนนาคในสายนี้มีพี่น้องร่วมบิดาจำนวนมากถึง ๖๒ คน และในจำนวนนี้มีธิดา ๕ คนที่เกิดจากท่านผู้หญิงอู่และได้รับราชการเป็นเจ้าจอมในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้แก่

1. เจ้าจอมมารดาอ่อน

2. เจ้าจอมเอี่ยม

3. เจ้าจอมเอิบ

4. เจ้าจอมอาบ

5. เจ้าจอมเอื้อน

ซึ่งเป็นที่รู้จักกันในราชสำนักว่า “เจ้าจอมก๊กออ”

_____

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอดิสัยสุริยาภา

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอดิสัยสุริยาภา
(เอกสารเก่าสะกดว่า “อดิศัย”)

ประสูติเมื่อวันที่ ๑๔ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๔๓๓ เป็นพระราชธิดาใน พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ประสูติแต่เจ้าจอมมารดาอ่อน

พระองค์มีพระเชษฐภคินีร่วมพระมารดา คือ พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอรประพันธ์รำไพ

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอดิสัยสุริยาภา สิ้นพระชนม์เมื่อวันที่ ๒๗ มกราคม พ.ศ. ๒๕๐๖ ณ โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ สิริพระชันษา ๗๒ ปี

ในการพระราชพิธี พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร (รัชกาลที่ ๙) และ
สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง เสด็จพระราชดำเนินไปพระราชทานน้ำหลวงสรงพระศพ ณ พระที่นั่งทรงธรรม วัดเบญจมบพิตรดุสิตวนารามราชวรวิหาร และพระราชทานเพลิงพระศพเมื่อวันที่ ๑๗ มีนาคม พ.ศ. ๒๕๐๖ ณ พระเมรุ วัดเทพศิรินทราวาสราชวรวิหาร

_____

บริบทของพระรูป

ในพระรูปที่นำมาฟื้นฟูด้วย AI นี้ ปรากฏเพียง

1. พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอดิสัยสุริยาภา

2. เจ้าจอมมารดาอ่อน

เนื่องจากพระเชษฐภคินีร่วมพระมารดา คือ พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอรประพันธ์รำไพ ได้สิ้นพระชนม์ไปก่อนแล้วเมื่อ พ.ศ. ๒๔๗๖

เจ้าจอมมารดาอ่อนถึงแก่อสัญกรรมเมื่อวันที่ ๒๙ มกราคม พ.ศ. ๒๕๑๒ ในรัชสมัย พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช (รัชกาลที่ ๙) สิริอายุ ๑๐๑ ปี

___________

This restored and colourised image created with artificial intelligence (AI) presents a photographic portrait of Her Royal Highness Princess Adisaya Suriyabha (พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอดิสัยสุริยาภา) and Chao Chom Manda On (เจ้าจอมมารดาอ่อน), a royal consort of King Chulalongkorn (พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว, Rama V).
The image has been digitally reconstructed from an original black-and-white photograph dating to the reign of King Chulalongkorn.

Chao Chom Manda On (19 February 1868 – 29 January 1969) was a principal royal consort of King Chulalongkorn. She was the mother of two royal daughters:

1. Her Royal Highness Princess Oraprapan Rampai (พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอรประพันธ์รำไพ)

2. Her Royal Highness Princess Adisaya Suriyabha (พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอดิสัยสุริยาภา)

In addition, two other royal children were stillborn before they were formally granted princely titles.

Background

Chao Chom Manda On was born during the reign of King Mongkut (พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว, Rama IV)on Wednesday, the eleventh day of the waning moon in the second lunar month of the Year of the Rabbit, corresponding to 19 February 1868.

She was the fourth of fourteen children born to Chao Phraya Suraphan Phisut (เจ้าพระยาสุรพันธ์พิสุทธิ์ – Thet Bunnag) and Than Phu Ying U (ท่านผู้หญิงอู่, née Wongsaroj).

The Bunnag family was one of the most prominent noble families of nineteenth-century Siam, and Chao Phraya Suraphan Phisut is recorded as having sixty-two children in total. Among these, five daughters born to Than Phu Ying U entered royal service as consorts of King Chulalongkorn:

1. Chao Chom Manda On (เจ้าจอมมารดาอ่อน)

2. Chao Chom Iam (เจ้าจอมเอี่ยม)

3. Chao Chom Eub (เจ้าจอมเอิบ)

4. Chao Chom Aab (เจ้าจอมอาบ)

5. Chao Chom Uean (เจ้าจอมเอื้อน)

Together they became widely known in the royal court as the “A-consort sisters” (เจ้าจอมก๊กออ).

Her Royal Highness Princess Adisaya Suriyabha

Her Royal Highness Princess Adisaya Suriyabha (พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอดิสัยสุริยาภา) — whose name appears in older documents spelled Adisai — was born on 14 February 1890. She was a royal daughter of King Chulalongkorn (Rama V) and Chao Chom Manda On.

Her elder full sister was:

Her Royal Highness Princess Oraprapan Rampai (พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอรประพันธ์รำไพ).

Princess Adisaya Suriyabha passed away on 27 January 1963 at Chulalongkorn Hospital in Bangkok, at the age of seventy-two.

During the royal funeral rites, King Bhumibol Adulyadej (พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช, Rama IX) and Queen Sirikit (สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง) graciously presided over the ceremony of pouring the royal bathing water at Song Tham Hall, Wat Benchamabophit Dusitwanaram.

The royal cremation took place on 17 March 1963 at the royal crematorium at Wat Thepsirintrawat Ratchaworawihan.

Context of the Photograph

In the restored photograph presented here, only two figures appear:

1. Her Royal Highness Princess Adisaya Suriyabha (พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอดิสัยสุริยาภา)

2. Chao Chom Manda On (เจ้าจอมมารดาอ่อน)

Their elder daughter and sister, Princess Oraprapan Rampai, does not appear in this image as she had already passed away in 1933.

Chao Chom Manda On herself lived an exceptionally long life and passed away on 29 January 1969, during the reign of King Bhumibol Adulyadej (Rama IX), at the age of 101.

___________

เรียนเชิญกด Subscribe ได้ที่ลิงก์นี้ครับ เพื่อร่วมติดตามงานสร้างสรรค์ต้นฉบับ งานวิจัยประวัติศาสตร์แฟชั่น และผลงานอนุรักษ์มรดกวัฒนธรรมด้วยเทคโนโลยี AI ของ AI Fashion Lab, London ซึ่งมุ่งตีความอดีตผ่านมิติใหม่ของการบูรณะภาพ การสร้างสรรค์ภาพ และการเล่าเรื่องด้วยศิลปะเชิงดิจิทัล https://www.facebook.com/aifashionlab/subscribe

#aifashionlab#AI#aiartist#aiart#aifashion#aifashiondesign#aifashionstyling#aifashiondesigner#fashion#fashionhistory#historyoffashion#fashionstyling#fashionphotography#digitalfashion#digitalfashiondesign#digitalcostumedesign#digitaldesign#digitalaiart#ThaiFashionHistory#ThaiFashionAI#thailand #UNESCO